Trauma-osteko estres nahastea pertsonaretzat hondagarria izan den egoera batetik jaiotzen da, eta nahaste honek trauma, beldur ikaragarria edo aurre egiteko gaitasun eza ekartzen du.
Traumaren arrazoi ugarik (istripuak, heriotzak, egoera bortitz bat ikusteak, …) antsietatea edo depresioa ekar dezake, baina trauma-osteko estres nahastearen sintomak hauengandik desberdindu eta karakterizatzen dira:
- Trauma etengabe birgogoratu, bizipen edo ametsetan.
- Egoera traumatikoari aurre egiteko gaitasun eza.
- Trauma gogora ekartzen duten egoerak ekidin.
- Beldur, ikara eta agresibitate atakeak izan.
- Beldurraldi erreakzioen gehikuntza.
- Insomnioa.
- Kontzentratzeko zailtasuna.
Sintomeri dagokionez, guraso eta hezitzaileek hurrengo hau kontutan izan behar dute:
- Bere intentsitatea.
- Bere iraupena. Egoera traumatikotik, normalean, hiru hilabetera agertzen da, batzuetan urteetara izan daiteke.
- Gertaera traumatikotik sintomen hurbiltasuna.
Hala ere, ume eta nerabeetan trauma-osteko estres nahastea azaldu daiteke:
- Beraien ametsetan: gertaerari buruz ametsgaiztoak izaten dituzte.
- Beraien marrazki eta jokoetan: errepikakorrak izaten dira eta egoera traumatikoarekin erlazio oso estua izaten dute.
- Etorkizunari buruzko beraien pentsamenduetan: ikuskera oso pesimista; zerbait txarra gertatu behar zaiela uste dute.
- Buruko eta urdaileko min gogorra izan dezakete.
Trauma-osteko estres nahastea jasatzen bada edo norbait jasatzen ari dela susmatzen bada, profesional baten laguntza beharrezko da. Hau alde batera usteak eta elaboratu gabe bizitzen ahalegintzeak, gure bizitzan “orbain” garrantzitsuak ateratzea egin dezake.